lý thuyết hóa học và vấn đề xã hội

Nằm trong chương trình hóa học lớp 12, bài giảng về hóa học và vấn đề xã hội bao gồm nhiều kiến thức quan trọng mà học sinh cần nắm vững. Trong nội dung bài viết dưới đây của DINHNGHIA.VN, bạn sẽ tìm thấy lý thuyết hóa học và vấn đề xã hội, các dạng bài tập cùng một số nội dung liên quan, cùng tìm hiểu nhé!. 

Hóa học và vấn đề lương thực, thực phẩm

Vai trò của lương thực, thực phẩm trong đời sống của con người

  • Lương thực và thực phẩm vốn được biết đến nhằm đáp ứng các nhu cầu dinh dưỡng, đồng thời cũng cung cấp năng lượng cho con người sống và hoạt động.
  • Nhằm đảm bảo duy trì sự sống thì cần đảm bảo lương thực, thực phẩm trong khẩu phần ăn hằng ngày với một tỉ lệ thích hợp các loại chất bột (cacbohydrat), chất đạm (protein), chất béo (lipit), vitamin, chất khoáng cũng như các chất vi lượng.
  • Khi cơ thể không được cung cấp đầy đủ năng lượng để hoạt động và làm việc, hoặc khi bị thiếu chất dinh dưỡng sẽ làm sức khỏe yếu cũng như chậm phát triển trí tuệ,… đặc biệt đối những phụ nữ đang mang thai và đối tượng trẻ em. 

Ví dụ: Bổ sung thiếu vitamin A dẫn đến bệnh khô mắt, nếu thiếu iot sẽ gây kém trí nhớ hay thiếu sắt sẽ làm tăng nguy cơ về bệnh thiếu máu.

Vấn đề về lương thực, thực phẩm đang đặt ra cho nhân loại 

  • Do sự bùng nổ dân số và nhu cầu của con người ngày càng cao, do đó vấn đề đặt ra đối với lương thực, thực phẩm là: Không những cần tăng về số lượng mà còn tăng về chất lượng.
  • Bên cạnh đó thì diện tích nông nghiệp ngày một thu hẹp, thiên nhiên cũng ngày một khắc nghiệt hơn do trái đất nóng lên và các hiện tượng thiên tai. o vậy, việc sản xuất lương thực hay thực phẩm đều bị giảm sút và ảnh hưởng.

Hóa học góp phần giải quyết vấn đề lương thực, thực phẩm 

  • Hóa học đã góp phần làm tăng số lượng và chất lượng về lương thực, thực phẩm. Nghiên cứu và sản xuất các chất hóa học có tác dụng bảo vệ và phát triển động thực vật như: phân bón, thuốc trừ sâu, diệt cỏ, kích thích sinh trưởng…. Bằng phương pháp hóa học, tăng cường chế biến thực phẩm nhân tạo hoặc chế biến thực phẩm theo công nghệ hóa học tạo ra sản phẩm có chất lượng cao hơn.
  • Hóa học giúp thay thế nguồn nguyên liệu làm lương thực, thực phẩm dùng trong công nghiệp hóa học bằng nguyên liệu phi lương thực, phi thực phẩm.
    • Ví dụ: Thay thế tinh bột bằng hợp chất hidrocacbon để sản xuất ancol etylic; thay thế việc sản xuất xà phòng giặt từ chất béo bằng sản xuất bột giặt tổng hợp.
    • Sản xuất glucozo từ những chất thải như vỏ bào, mùn cưa, rơm rạ,…
    • Tổng hợp chất béo nhân tạo (bơ margarine) từ axit stearic và glixerol, sự chuyển hóa dầu (chất béo lỏng) thành bơ, mỡ (chất béo rắn),….
    • Chế biến protein từ protein tự nhiên.
  • Cùng với ngành công nghệ sinh học, hóa học đã góp phần tạo nên những chất hóa học giúp tạo được những giống mới có năng suất cao hơn. 
    • Ví dụ: Người ta đã nghiên cứu tạo nên giống mới như ngô, đu đủ, khoai tây, cà chua, lúa có khả năng sinh trưởng tốt cho năng suất cao, chất lượng tốt hơn.
  • Hóa học đã góp phần tạo nên những thực phẩm riêng dành cho những người mắc bệnh khác nhau. 
    • Ví dụ: Thực phẩm dành cho những người ăn kiêng như bánh, sữa, đường,…
  • Ngành hóa thực phẩm cũng đã chế biến được nhiều loại sản phẩm làm tăng tính thẩm mĩ và hấp dẫn của thực phẩm. 
    • Ví dụ: Chế biến đồ hộp để tạo nên vị ngon và bảo quản tốt những thực phẩm cho con người.
    • Một số loại hương liệu, phụ gia thực phẩm làm cho thực phẩm thêm hấp dẫn bởi màu sắc, mùi thơm nhưng vẫn đảm bảo vệ sinh an toàn thực phẩm.
lý thuyết hóa học và vấn đề xã hội
Lý thuyết hóa học và vấn đề xã hội

Hóa học và những vấn đề may mặc hiện nay 

Vai trò của may mặc đối với đời sống con người

Cùng với nhu cầu về lương thực, thực phẩm thì may mặc cũng là một trong những nhu cầu quan trọng của con người giúp nhân loại tồn tại và phát triển.

Vấn đề may mặc đang đặt ra cho nhân loại hiện nay

  • Dân số thế giới đang gặp vấn đề về sự “bùng nổ” mà khó kiểm soát được. Bởi vậy mà tơ sợi tự nhiên như bông hay gai đã không thể đáp ứng đủ nhu cầu may mặc về số lượng cũng như chất lượng. 
  • Tại một số quốc gia đang phát triển, đặc biệt các nước chậm phát triển thì nghèo nàn lạc hậu vẫn là kẻ thù số 1. Điển hình như các quốc gia ở châu Phi vẫn còn chịu cảnh đói rét thiếu ăn thiếu mặc. 
  • Bên cạnh đó thì tại các quốc gia phát triển, nhu cầu về thời trang mà đặc biệt với bộ phận trẻ ngày một lên cao. Không chỉ mặc đủ, mặc ấm mà nhu cầu mặc đẹp, hợp thời trang mới là nhu cầu của đại bộ phận dân cư các nước phát triển. 

Hóa học góp phần giải quyết vấn đề may mặc của nhân loại 

  • Hóa học giúp tạo nên tơ sợi hóa học để thỏa mãn nhu cầu may mặc cho nhân loại. So với tơ tự nhiên (sợi bông, sợi gai, tơ tằm) thì tơ hóa học cũng có nhiều ưu điểm nổi bật: ví dụ như dai, đàn hồi, mềm mại, nhẹ, xốp, đẹp và đặc biệt là giá thành phụ hợp hơn. 
  • Các loại tơ sợi hóa học được sản xuất bằng phương pháp công nghiệp nên đã đáp ứng được nhu cầu về số lượng, chất lượng cũng như mĩ thuật.
  • Hóa học giúp sản xuất ra nhiều loại phẩm nhuộm tạo nên màu sắc khác nhau phù hợp với nhu cầu thẩm mĩ của con người.
  • Bên cạnh đó thì công nghệ hóa học đã tạo ra các vật liệu cơ bản để chế tạo các thiết bị chuyên dụng trong các nhà máy dệt và trong ngành dệt may giúp tạo ra những loại vải đa dạng và phong phú để đáp ứng nhu cầu may mặc ngày càng cao.

Hóa học và vấn đề sức khỏe con người

Hóa học đã góp phần quan trọng giúp bảo vệ sức khỏe con người, đồng thời cũng phòng chống bệnh tật cùng các tệ nạn xã hội. 

Lĩnh vực dược phẩm

  • Các nguồn dược phẩm từ nhiên như cỏ cây đã tồn tại từ xưa giúp con người sinh tồn và phát triển. Mặc dù vậy, nguồn dược phẩm từ tự nhiên không đáp ứng đủ nhu cầu chữa bệnh của con người. 
  • Bên cạnh đó, nhiều loại bệnh không thể chỉ dùng các loại cây cỏ tự nhiên trực tiếp để chữa trị như những bệnh hiểm nghèo, bệnh do virut,…
  • Ngành Hóa dược đã góp phần tạo ra những loại thuốc tân dược có nhiều ưu thế nổi bật: sử dụng đơn giản, khỏi bệnh nhanh, hiệu quả đặc biệt đối với một số bệnh do virus và một số bệnh hiểm nghèo…

Về thuốc chữa bệnh

  • Hóa học đã góp phần nghiên cứu thành phần hóa học của một số dược liệu tự nhiên như cây, con giúp phát hiện được nhiều loại dược liệu có nguồn gốc tự nhiên. Các loại thuốc chữa bệnh đã được chiết suất từ các dược liệu ban đầu. 
  • Hóa học đã góp phần nghiên cứu ra các loại vacxin để phòng chống và hạn chế nhiều bệnh thế kỷ của đại dịch AIDS, phát hiện sớm và chữa trị một số bệnh ung thư, bệnh cúm gà do virus H5N1,… 

Về thuốc bổ dưỡng cơ thể

Các loại vitamin riêng lẻ như A, B, C, D..cùng với các loại thuốc bổ tổng hợp với thành phần chính là các chất hóa học đã được tổng hợp qua con đường hóa học hoặc được chiết suất từ dược liệu tự nhiên để giúp tăng cường các vitamin và một số chất vi lượng cho cơ thể nhằm chống bệnh tật.

Chất gây nghiện, chất ma túy và cách phòng chống ma túy

Một số chất gây nghiện, chất ma túy:

  • Các chất kích thích như cocain, Amphetamin có tác dụng trong việc kích thích thần kinh. Khi sử dụng với liều cao có thể làm rối loạn thần kinh, đồng thời cũng gây ảo giác mạnh,…
  • Các chất ức chế thần kinh (được chế hóa từ nhựa cây thuốc phiện), khi sử dụng có thể gây nghiện và cũng hết sức nguy hại cho sức khỏe con người.
  • Một số chất gây nghiện không phải là ma túy:
  • Rượu có thể gây tác hại tới não, gây ảo giác, gây ra các bệnh về phổi, cũng như các bệnh về tim mạch, gan,…
  • Nicotin (\(C_{10}H_{14}N_{2}\)) có nhiều trong thuốc lá. Trong khói thuốc lá có tới 22 chất độc có thể gây ung thư.
  • Cafein (\(C_{8}H_{10}N_{4}O_{2}\)) có trong hạt cà phê, coca hay lá chè,… Khi dùng cafein với liều quá mức sẽ gây mất ngủ và gây nghiện.

Cách phòng chống ma túy:

  • Hiện nay có nhiều loại thuốc kích thích, chất gây nghiện rất nguy hiểm, có hại đến sức khoẻ, được bị cấm sử dụng điển hình như: heroin hay moocphin…
  • Nước ta đang phát động toàn dân tham gia phòng ngừa, đấu tranh phòng, chống ma túy nhằm ngăn chặn và đẩy lùi ma túy, tiến tới xóa bỏ tệ nạn ma túy.
  • Để phòng ngừa chất gây nghiện ma túy, không được dùng thuốc chữa bệnh quá liều chỉ định của bác sĩ, không sử dụng thuốc khi không biết rõ tính năng tác dụng của nó và luôn nói KHÔNG với ma túy.

Bài tập về hóa học và vấn đề xã hội

Bài 1: Chất dinh dưỡng có vai trò như thế nào đối với cuộc sống con người

Trả lời:

Vai trò của lương thực và thực phẩm: lương thực, thực phẩm rất cần thiết để duy trì sức khỏe của con người.

Như vậy, lương thực và thực phẩm có vai trò rất quan trọng và có tính quyết định đến sự tồn tại hay diệt vong của loài người.

Bài 2: Trong danh mục tiêu chuẩn vệ sinh đối với lương thực, thực phẩm. Bộ Y tế quy định có 5 chất ngọt nhân tạo được dùng trong chế biến lương thực, thực phẩm nhưng có quy định liều lượng sử dụng an toàn. Ví dụ chất Acesulfam K, liều lượng có thể chấp nhận được là 0 – 15mg/kg trọng lượng cơ thể mỗi ngày. Như vậy, một người nặng 60kg trong một ngày có thể dùng lượng chất đó tối đa là bao nhiêu?

Cách giải:

Liều lượng Acesulfam có thể chấp nhận được tối đa là 15mg/kg mỗi ngày

\(\Rightarrow\) Một người nặng 60kg trong một ngày có thể sử dụng tối đa:

\(15.60 = 900\, mg\)

Trên đây là những kiến thức tổng hợp về lý thuyết hóa học và vấn đề xã hội cùng với một số dạng bài tập. Mong rằng bạn đã tìm thấy những thông tin hữu ích trong quá trình tìm hiểu về chuyên đề hóa học và vấn đề xã hội. Chúc bạn luôn học tập tốt!. 

Xem chi tiết >>> Kim loại kiềm thổ là gì? Công thức, Tính chất, Ứng dụng và Bài tập

Please follow and like us:
 
Tagged:

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *