Phân tích nhân vật Ngô Tử Văn để thấy hình tượng đại diện cho tầng lớp trí thức nước Việt giàu tinh thần dân tộc, chuộng chính nghĩa và giàu lòng dũng cảm, cương trực, dám đấu tranh chống lại cái ác cho dân. Bên cạnh đó, tác phẩm còn thể hiện niềm tin công lý và chính nghĩa nhất định sẽ thắng gian tà. Trong bài viết dưới đây, hãy cùng DINHNGHIA.VN tìm hiểu và phân tích nhân vật Ngô Tử Văn.

Mở bài: Hình tượng người anh hùng hết lòng vì chính nghĩa và sẵn sàng ra tay tương trợ giúp dân trừ bạo là một hình tượng nổi bật trong văn học trung đại Việt Nam. Đó là Lục Vân Tiên trong tác phẩm cùng tên của Nguyễn Đình Chiểu, là Từ Hải trong Truyện Kiều của Nguyễn Du… Và đó còn là hình tượng Ngô Tử Văn trong “Chuyện chức phán sự đền Tản Viên” của Nguyễn Dữ. Trong tác phẩm này, Nguyễn Dữ đã khắc họa thành công hình tượng Ngô Tử Văn là một kẻ sĩ cứng cỏi dám ra tay đốt đền thần, đối chất cứng cỏi không hề nao núng nơi Âm phủ.

Tìm hiểu về tác giả Nguyễn Dữ và tác phẩm

Để hiểu sâu sắc nội dung và nghệ thuật của tác phẩm cũng như thông điệp mà tác giả nhắn nhủ, ta cần nắm được những nét chính về tác giả và tác phẩm Chuyện chức phán sự đền Tản Viên khi phân tích nhân vật Ngô Tử Văn.

Đôi nét về tác giả Nguyễn Dữ

Nguyễn Dữ sống ở thế kỉ XVI, quê ở Hải Dương. Ông để lại tác phẩm nổi tiếng là “Truyền kì mạn lục” thể hiện rõ quan điểm sống và tấm lòng của ông với cuộc đời. Truyền kì là một thể loại văn xuôi tự sự thời trung đại phản ánh hiện thực qua những yếu tố li kì, hoang đường.

Trong truyện truyền kì, thế giới con người và thế giới cõi âm với những thánh thần ma quỷ có sự tương giao. Đó chính là yếu tố tạo nên sự hấp dẫn của thể loại. Truyền kì mạn lục là tác phẩm viết bằng chữ Hán, gồm 20 truyện, ra đời vào nửa đầu thế kỉ XVI. Chuyện chức phán sự đền Tản Viên được trích từ tác phẩm Truyền kì mạn lục – một tác phẩm được xem là áng thiên cổ kỳ bút của dân tộc ta.

Đây là tác phẩm mang đậm yếu tố kỳ ảo gần với những câu chuyện cổ tích mang màu sắc liêu trai. Nhưng qua yếu tố kỳ ảo ấy, tác giả đã bày tỏ thực trạng xã hội, đồng thời đưa ra nhiều triết lí sống mới mẻ đầy tính nhân văn. Vì vậy tác phẩm này vừa mang giá trị hiện thực vừa mang giá trị nhân đạo sâu sắc.

Giới thiệu Chuyện Chức phán sự đền Tản Viên

Khi phân tích nhân vật Ngô Tử Văn, ta thấy tác phẩm chuyện Chức phán sự đền Tản Viên là một câu chuyện trong tác phẩm Truyền kì mạn lục. Chuyện Chức phán sự đền Tản Viên chủ yếu xoay quanh nhân vật Ngô Tử Văn. Ngô Tử Văn là một người cương trực. Trong làng có một ngôi đền thiêng nhưng cuối đời nhà Hồ, quân Ngô sang lấn cướp, tên Bách hộ họ Thôi là tên tướng giặc bại trận chết ở đó rồi làm yêu làm quái trong dân gian.

Tử Văn tức giận đốt đền làm tướng giặc mất nơi nương náu bèn hiện trong mơ đe dọa nhưng Tử Văn không sợ. Chiều tối có một người tự xưng là thổ công đến kể về việc bị cướp đền, tạm lánh ở đền Tản Viên và bày cho chàng cách ứng xử khi bị bắt xuống Minh ti.

Đến đêm, Tử Văn bị quỷ sứ bắt đi. Chàng cứng cỏi vượt qua những áp lực, cản trở để làm rõ trắng đen và nỗ lực của chàng đã làm Diêm Vương sinh nghi cho người đến đền Tản Viên chứng thực. Quả đúng như lời Tử Văn nói nên Diêm Vương đã xử tội tướng giặc và cho Tử Văn sống lại. Thổ Công cảm kích, hiện về mời Tử Văn nhận chức phán sự đền Tản Viên.

phân tích nhân vật ngô tử văn và hình ảnh minh họa

Phân tích nhân vật Ngô Tử Văn trong chuyện Chức phán sự đền Tản Viên

Cách giới thiệu nhân vật độc đáo

Mở đầu tác phẩm, Ngô Tử Văn được giới thiệu bằng những thông tin cụ thể chính xác về tên, quê quán, tính tình “Ngô Tử Văn tên là Soạn, người huyện Yên Dũng, đất Lạng Giang. Tính tình cương trực, nóng nảy, thấy sự gian tà thì không thể chịu được.” Cách giới thiệu nhân vật như vậy tạo được cảm giác chân thật cho câu chuyện và tăng độ tin cậy cho tác phẩm.

Đồng thời cách mở đầu giới thiệu trực tiếp là một thủ pháp quen thuộc trong văn học trung đại, được tác giả sử dụng ở hầu hết các sáng tác trong Truyền kì mạn lục. Cách giới thiệu trực tiếp ngắn gọn ấy còn góp phần thu hút người đọc vào ngay nhân vật trung tâm của thiên truyện.

Tất cả mọi diễn biến, hành động, thái độ của nhân vật tiếp diễn ở phần nội dung tiếp theo đều sẽ minh họa cho tính cách cương trực này của Tử Văn. Chính vì tính cách cương trực này đã dẫn đến một hành động mang tính bước ngoặt dẫn đến toàn bộ diễn biến câu chuyện.

Hình tượng Ngô Tử Văn qua hành động đốt đền

Ở làng Tử Văn sống trước có một ngôi đền linh ứng nhưng giờ đã thành ngôi đền có hồn của tên giặc xâm lược tử trận gần đó làm yêu quái trong dân gian. Đền là nơi thờ người có công với nước, với dân. Bách hộ họ Thôi là tên tướng giặc bại trận, đi cướp nước thì không đáng phải thờ.

Trước sự việc ngôi đền bị uế tạp và yêu quái có thể làm hại dân, “Tử Văn rất tức giận, một hôm tắm gội sạch sẽ, khấn trời rồi châm lửa đốt đền”. Sự tức giận của Tử Văn ko phải là sự tức giận cho riêng mình mà là sự tức giận cho mọi người dân đang bị yêu quái quấy nhiễu. Bởi lẽ đó mà việc làm của Tử Văn là đáng ca ngợi.

Khi phân tích nhân vật Ngô Tử Văn, ta thấy quá trình đốt đền của Ngô Tử Văn chỉ được tác giả miêu tả trong một câu văn ngắn thể hiện được sự mạnh mẽ, quyết đoán của chàng. Trước khi đốt đền Ngô Tử Văn đã “tắm gội, khấn trời” điều này thể hiện thái độ tôn kính, nghiêm túc. Việc chàng đốt đền không phải là báng bổ hay xúc phạm thần linh mà nó xuất phát từ việc vị thần trong đền gây hại cho nhân dân.

Khi thấy Ngô Tử Văn châm lửa đốt đền thì “mọi người lắc đầu lè lưỡi” lo sợ thay cho chàng bởi chàng đã phạm vào đại kị. Nhưng trước sự lo sợ ấy của mọi người thì “Tử Văn vung tay không cần gì cả”. Thái độ dứt khoát, bất chấp hậu quả xấu cho bản thân. Và cũng là thái độ của một người tin vào việc mình làm tin vào chính nghĩa.

Khi phân tích nhân vật Ngô Tử Văn, người đọc cũng nhận thấy rất rõ đây là hành động có ý thức chứ không phải một hành động nông nổi, bồng bột và càng không đáng trách vì hợp lòng dân. Ngô Tử Văn là một kẻ sĩ tính tình khảng khái, cương trực, dũng cảm vì dân trừ hại.

Cuộc đối thoại với tên tướng giặc và thổ công

Khi phân tích nhân vật Ngô Tử Văn, sau khi đốt đền, Ngô Tử Văn thấy đầu lảo đảo, “bụng run run”, rồi “nổi lên một cơn sốt nóng sốt rét”. Và trong giấc mơ, chàng đã gặp tên tướng giặc – Bách hộ họ Thôi và Thổ Công – vị thần đền. Qua hai cuộc đối thoại ấy, tác giả đã tô đậm thêm tính cách cương trực của Ngô Tử Văn.

Tên tướng giặc được tác giả miêu tả với những nét chấm phá về ngoại hình “đầu đội mũ trụ”, thân hình “khôi ngô” lớn và đặc biệt “quần áo và cách nói năng rất giống người phương Bắc” nhưng hắn lại tự xưng mình là “cư sĩ”. Sự bất nhất giữa ngoại hình và danh xưng ấy đã phần nào bộc lộ bản chất gian trá của tên tướng giặc. Mục đích hắn tìm đến Ngô Tử văn để đòi trả lại ngôi đền như cũ. Nhưng trước những lời đe dọa, sự viện dẫn đạo Nho, điển tích Lư Sơn Cố Thiệu, Ngô Tử Văn vẫn không hề nao núng “mặc kệ, vẫn cứ ngồi ngất ngưởng tự nhiên”.

Phân tích nhân vật Ngô Tử Văn, có thể thấy đây là sự tự tin của một người nắm chính nghĩa trong tay. Sau đó không lâu, chàng lại gặp một vị thần khác “một ông già áo vải” với “phong độ nhàn nhã, thủng thỉnh”. Đó mới chính là vị chủ nhân thực sự của ngôi đền. Ông lão ấy chính là Thổ Công, bị tên hung thần đánh đuổi và những “đền miếu xung quanh vì tham của đút” mà lấp liếm cho tội ác khiến ông chỉ có thể ẩn nhẫn tại đền Tản Viên.

Thổ Công đến để tỏ lời mừng cho hành động của Ngô Tử Văn, vì cuối cùng cũng đã có người dám đứng lên vì chính nghĩa. Thổ Công đã kể lại rõ ràng đầu đuôi câu chuyện cho Ngô Tử Văn hiểu. Và thông báo cho chàng về việc tên tướng giặc đã kiện chàng ở âm phủ chỉ cho chàng cách đối phó tên tướng giặc gian ác. Ta thấy Thổ công là nạn nhân đang khiếp sợ, đã tô đậm sự bạo tàn của tên giặc. Thổ công là đồng minh sẽ giúp cho Tử văn trên con đường đi vạch trần cái ác.

Như vậy, khi phân tích nhân vật Ngô Tử Văn, ta thấy người làm việc tốt, việc nghĩa bao giờ cũng được ủng hộ. Câu nói “Hắn có thực là tay hung hãn, có thể gieo vạ cho tôi không?” không phải là kẻ hoang mang lo sợ mà là câu hỏi của người muốn biết rõ về kẻ phải đối mặt để nắm chắc thắng lợi và đồng thời cho thấy sự tự tin của người ý thức rõ việc mình làm.

Cuộc đối chất của Ngô Tử Văn tại âm phủ

Sau đó, “hai tên quỷ sứ đến bắt đi rất gấp, kéo ra ngoài thành về phía đông”. Lúc ở chốn âm cung, do chỉ nghe bên nguyên, Diêm Vương – vị quan toà xử kiện – người cầm cán cân công lí, cũng đã có lúc tỏ ra mơ hồ. Khi đứng trước công đường Ngô Tử Văn càng tỏ ra mình là người có khí phách.

Phân tích nhân vật Ngô Tử Văn, ta thấy khung cảnh âm phủ rùng rợn “gió tanh sóng xám, hơi lạnh thấu xương”, có đến hàng vạn “quỷ dạ xoa đều mắt xanh tóc đỏ, hình dáng nanh ác”. Khung cảnh ấy có thể khiến bất cứ người nào run sợ nhưng Ngô Tử Văn vẫn giữ được bình tĩnh. Chàng nhất mực kêu oan không để mình bị tùy tiện xét xử. Chàng không chỉ khẳng định: “Ngô Soạn này là một kẻ sĩ ngay thẳng ở trần gian” mà còn dũng cảm vạch mặt tên bại tướng gian tà với lời lẽ “rất cứng cỏi, ko chịu nhún nhường chút nào”.

Chàng chiến đấu đến cùng vì lẽ phải. Từng bước, từng bước Ngô Tử Văn đã đánh lui tất cả sự phản công, kháng cự của kẻ thù, cuối cùng đã hoàn toàn đánh gục tên tướng giặc. Cuối cùng chính nghĩa cũng chiến thắng gian tà. Ngô Tử Văn thắng kiện và được tiến cử làm chân phán sự ở đền thánh Tản Viên. Tên họ Thôi đã bị trừng trị đích đáng “lồng sắt chụp vào đầu, khẩu gỗ nhét vào miệng”, “hài cốt tan tành ra như cám vậy”, dân gian lại được bình an, Thổ công được trả lại đền.

Phân tích nhân vật Ngô Tử Văn, ta thấy chiến thắng của Ngô Tử Văn không những giải trừ được tai họa, đem lại an lành cho dân, mà còn diệt trừ tận gốc thế lực xâm lược tàn ác, làm sáng tỏ nỗi oan khuất và phục hồi danh dự cho Thổ thần nước Việt. Cũng từ đó, Tử Văn được tiến cử làm chức phán sự – đảm nhiệm trọng trách giữ gìn công lý.

Như Thổ công nói: “người ta sống ở đời, xưa nay ai chẳng phải chết, miễn là chết đi còn được tiếng về sau” và khuyên Văn nên nhận. Thế là chàng vui vẻ nhận lời. việc được nhận chức ở đền Tản Viên đã nói lên thắng lợi của chàng trong cuộc đấu tranh với tên hung thần xảo quyệt. Sự thắng lợi này đã khẳng định chàng là người tốt, chính nghĩa, dám đấu tranh để thực hiện công lí. Con người của chính nghĩa đã được đứng ra để thực hiện công lý là một thắng lợi có ý nghĩa sâu sắc, khẳng định niềm tin chính nghĩa nhất định thắng gian tà.

Nhận xét tác phẩm khi phân tích nhân vật Ngô Tử Văn

Khi phân tích nhân vật Ngô Tử Văn, ta nhận thấy nhân vật này được khắc họa mang đậm ý nghĩa niềm tin về sự chiến thắng của cái thiện. Đặc biệt, điều đó được thể hiện rõ nét ở lời bình của tác giả. Cốt truyện của Nguyễn Dữ giàu kịch tính, kết cấu chặt chẽ và logic. Tác giả đã dẫn dắt chuyện vô cùng khéo léo, mở ra bằng một sự việc bất ngờ rồi dẫn dắt dần tới đỉnh điểm của kịch tính và giải quyết một cách hợp lí, thoả đáng.

Người đọc đồng cảm được với thái độ và quan điểm của nhà văn, nhất là thái độ ngợi ca người trí thức, ngợi ca tinh thần dân tộc, quan niệm ác giả, ác báo. Điều đáng nói ở đây là cốt lõi hiện thực đã được lồng vào một cốt truyện kì ảo. Người đọc bị mê hoặc bởi bức màn kì ảo để rồi khi đọc hết, suy ngẫm về các nhân vật, tình tiết sẽ nhận ra giá trị hiện thực và nhân đạo của tác phẩm.

Kết bài: Ngô Tử Văn tuy là một kẻ sĩ nhưng lại làm được những điều cả thần và người chưa chắc làm được. Sự cứng cỏi, cương trực của Tử Văn đáng để ta ngưỡng mộ. Chính vì sự cương trực ấy đã góp phần thiết lập lại trật tự, giúp cho cán cân công lí được giữ vững. Nếu chỉ ngồi đó im lặng thì chỉ càng khiến cho “rễ ác mọc lan khó lòng lay động”, không phải là khó lòng lay động chỉ là lòng người chưa đủ kiên định để chống lại cái ác, cái xấu đến cùng.

Dàn ý chi tiết phân tích nhân vật Ngô Tử Văn

Mở bài phân tích nhân vật Ngô Tử Văn

  • Giới thiệu tác giả Nguyễn Dữ và tác phẩm.
  • Đi từ hình tượng người anh hùng trong văn học trung đại.

Thân bài phân tích nhân vật Ngô Tử Văn

  • Hình tượng nhân vật Ngô Tử Văn qua cách giới thiệu độc đáo.
  • Hành động đốt đền của nhân vật Ngô Tử Văn.
  • Đối thoại giữa Ngô Tử Văn với tên tướng giặc và thổ công.
  • Cuộc đối chất của Ngô Tử Văn tại âm phủ.

Kết bài phân tích nhân vật Ngô Tử Văn

  • Khẳng định vẻ đẹp của nhân vật Ngô Tử Văn, sự cứng cỏi, cương trực ở nhân vật…
  • Nêu ý nghĩa nội dung và giá trị nghệ thuật của tác phẩm Chuyện chức phán sự đền Tản Viên.

Có thể thấy, tác phẩm Chuyện chức phán sự đền Tản Viên đã ca ngợi hình tượng nhân vật Ngô Tử Văn – một trí thức nước Việt khẳng khái có nhân cách cứng cỏi và cao đẹp. Từ đó, tác giả Nguyễn Dữ cũng bộc lộ niềm tin vào công lý cũng như việc chính luôn luôn thắng tà.

Hy vọng với những cảm nhận và phân tích nhân vật Ngô Tử Văn trong bài viết trên đây đã cung cấp cho bạn những kiến thức hữu ích trong quá trình học tập. Nếu có bất cứ câu hỏi nào liên quan đến chủ đề phân tích nhân vật Ngô Tử Văn, đừng quên để lại câu hỏi để cùng DINHNGHIA.VN trao đổi thêm nhé! Chúc bạn luôn học tốt!

Please follow and like us:
 

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *