triệu chứng của u não là gì

U não là một căn bệnh gây tử vong hàng đầu ở những bệnh nhân ung thư. Để nắm được mức độ nguy hiểm của căn bệnh này, bạn cần hiểu u não là gì? Nguyên nhân gây u não? Dấu hiệu, triệu chứng của bệnh u não? Cũng như cách điều trị bệnh u não như nào? Trong nội dung bài viết dưới đây, DINHNGHIA.VN sẽ trình bày cụ thể về khái niệm bệnh u não là gì cùng những thông tin liên quan một cách chi tiết!. 

Bệnh u não là gì? U não là bệnh gì?

  • Như chúng ta đã biết, não bộ là trung tâm điều khiển mọi hoạt động của cơ thể như hoạt động chức năng, chuyển hóa, tư duy, cảm xúc…Tất cả các hoạt động diễn ra trong cơ thể đều do não bộ chỉ huy. Chính vì thế, do một nguyên nhân nào đó là hoạt động của não bộ bị rối loạn sẽ gây ảnh hưởng rất nhiều đến sức khỏe của con người. 
  • Những bệnh lý thường gặp ở não như chấn thương, viêm não, viêm màng não, u não… Trong số đó, u não là bệnh lý gây ra nhiều nguy hiểm cho bệnh nhân.
  • U não là tình trạng trong não xuất hiện khối u do các tế bào tăng sinh không kiểm soát. Các  tế bào này có thể có nguồn gốc từ não hoặc từ các cơ quan khác di căn đến. U não được chia làm hai loại là u não lành tính và u não ác tính.. Khác với những khối u ở cơ quan khác, khối u ở não dù lành tính hay ác tính đều gây nguy hiểm cho bệnh nhân. 

U não lành tính là gì?

  • U não lành tính không chứa tế bào ung thư.
  • Nhìn chung, u não lành tính có thể cắt bỏ và sau khi được điều trị thì ít khi tái phát.
  • Loại u này có ranh giới rõ ràng và không xâm lấn các mô xung quanh. 
  • Tuy nhiên có một số ít u lành tính nếu như không điều trị kịp thời có thể chuyển thành u ác tính nguy hiểm. 
  • Theo các bác sĩ chuyên khoa, u não lành tính vẫn có thể gây nguy hiểm cho sức khỏe bởi nó có khả năng chèn ép vào những vùng nhạy cảm của não.

U não ác tính là gì? 

  • U não ác tính là loại u chứa tế bào ung thư nguy hiểm.
  • Các tế bào u não ác tính thường phát triển nhanh và có khả năng xâm lấn nhưng ít khi di căn. 
  • U não ác tính có thể khiến người bệnh tử vong nhanh chóng.
khái niệm u não là gì
Hình ảnh cụ thể về bệnh u não

Nguyên nhân gây u não là gì?

Hiện nay mặc dù ngành y tế có nhiều phát minh vĩ đại nhưng tính đến nay nguyên nhân gây u não cũng chưa  được xác định. Tuy nhiên theo các nhà khoa học, có một số yếu tố làm tăng nguy cơ gây u não như:

  • Giới tính: Nam giới có nguy cơ mắc u não cao hơn nữ giới. Mặc dù vậy, ở u màng não lại thường gặp nhiều hơn ở nữ giới.
  • Chủng tộc: Những người da trắng thường có tỷ lệ bị u não cao hơn so với các chủng tộc khác.
  • Tuổi: U não thường phát hiện ở độ tuổi từ 70 tuổi trở lên. Tuy nhiên, theo nhiều thống kê các bệnh lý ở trẻ em thì u não là bệnh lý đứng thứ 2 thường gặp sau bệnh bạch cầu cấp. Độ tuổi thường gặp u não là dưới 8 tuổi.
  • Tiền sử gia đình: U não không có tính chất di truyền, không có khả năng lây nhiễm. Tuy nhiên, theo nghiên cứu, trong gia đình có người mắc bệnh u tế bào thần kinh đệm thì tỷ lệ mắc u não sẽ cao hơn những người không có tiền sử gia đình.
  • Nhiễm độc chất: Nguồn phóng xạ hay các hóa chất độc hại làm tăng nguy cơ mắc u não ở những người tiếp xúc thường xuyên, đặc biệt các đối tượng làm việc trong môi trường phóng xạ, người làm nghề ướp xác dùng formaldehyde, công nhân ngành nhựa plastic phơi nhiễm với vinyl clorua hay người làm trong ngành chế tạo sợi tổng hợp phơi nhiễm với acrylonitrile.

Các giai đoạn của bệnh u não

Nhìn chung, các giai đoạn của bệnh u não thường tiến triển theo 4 giai đoạn chính của bệnh ung thư, từ giai đoạn I (giai đoạn sớm) đến giai đoạn IV (giai đoạn muộn). Dựa vào hình ảnh của tế bào khi được quan sát trên kính hiển vi để biết giai đoạn của bệnh u não. Các giai đoạn của u não có thể cụ thể như sau:

  • Giai đoạn I: Đây được xem là giai đoạn sớm, giai đoạn nhẹ của bệnh khi tế bào ung thư não mới xuất hiện. Trong giai đoạn này thì khối u còn nhỏ và chưa lây lan rộng, do vậy cũng chưa có những triệu chứng rõ ràng. Cũng bởi thế mà bệnh nhân khó có thể nhận biết bệnh của mình. Nếu người bệnh phát hiện được trong giai đoạn này thì đa phần chỉ là đi khám sức khỏe thông thường, và vô tình phát hiện thấy có tế bào ung thư trong não. Trong giai đoạn sớm này nếu được điều trị tích cực thì khả năng chữa lành bệnh có thể lên tới 80%.
  • Giai đoạn II: Trong giai đoạn này thì các tế bào ung thư đã phát triển lớn và có một số dấu hiệu rõ ràng. Mặc dù vậy thì bệnh nhân vẫn khó khăn để phát hiện bệnh do các triệu chứng rất giống với bệnh cảm cúm thông thường. Tuy vậy nếu được điều trị đúng cách và tích cực thì khả năng phục hồi trong giai đoạn này là khoảng 70%.
  • Giai đoạn III: Đây được gọi là giai đoạn trung gian khi mà các tế bào ung thư bắt đầu di chuyển cũng như xâm nhập vào các mô, máu và bạch huyết xung quanh não. Trong giai đoạn này thì các tế bào u não ác tính cũng phát triển nhanh chóng và lan truyền rộng rãi khắp cơ thể. Nhìn chung, tỷ lệ chữ lành bệnh trong giai đoạn này là khác nhau tùy từng người bệnh do còn phụ thuộc nhiều yếu tố như: sức khỏe, thể trạng bệnh nhân, mức độ phát triển của khối u hay phương pháp điều trị… 
  • Giai đoạn IV: Đây cũng chính là giai đoạn cuối của bệnh u não ác tính (ung thư não). Lúc này, các dấu hiệu và triệu chứng của bệnh đã rất rõ ràng và điển hình. Chính bởi vậy mà bệnh nhân hoàn toàn nhận biết được sự khác biệt trong cơ thể. Thời điểm này các tế bào ác tính đã lây lan đến các bộ phận khác của cơ thể như xương, phổi hay gan… Giai đoạn này việc điều trị trở nên khó khăn hơn và cơ hội chữa lành bệnh là vô cùng thấp. 

Phân biệt các loại u não hiện nay

Khái niệm u não là gì hay cách phân biệt các loại u não như nào là những câu hỏi được nhiều thắc mắc. Cho đến nay vẫn chưa thống nhất về cách phân loại u não.

Có rất nhiều cách phân loại não như phân loại theo tổ chức học, theo nguồn gốc phôi thai.

Theo nguồn gốc phôi thai

Dưới đây là những loại u não theo nguồn gốc phôi thai: 

  • U ngoại bì thần kinh.
  • U trung bì.
  • U ngoại bì.
  • U hỗn  hợp.

Theo vị trí của tế bào u não

  • U từ tổ chức ngoại bì thần kinh:
    • Các u tế bào thần kinh sao.
    • U thần kinh đệm chi nhánh.
    • U nội tủy.
    • U  nhú của đám rối mạch mạc.
    • U tế bào tuyến tùng.
    • U nguyên bào tuyến tùng.
    • U tế bào thần kinh.
    • Các u ít biệt hóa và u màng phổi.
  • Các u phát sinh từ màng thần kinh.
  • Các u phát sinh từ màng não và tổ chức mầm phôi:
    • U thần kinh đệm chi nhánh.
    • U nội tủy.
    • Fibrosarcoma.
  • Các u hạch bạch huyết ác tính tiên phát.
  • Các u phát sinh từ các huyết quản mạch máu.
  • Các u từ tế bào phôi.
  • Các u loạn sản khác và các quá trình tương tự.
  • Các u của thùy trước tuyến yên.

Một số dấu hiệu và triệu chứng cảnh báo u não

Các dấu hiệu, triệu chứng của bệnh u não thường không đặc hiệu. Triệu chứng u não phụ thuộc vào vị trí, kích thước. Ta có thể thấy u não có những dấu hiệu triệu chứng điển hình cũng như những dấu hiệu biểu hiện riêng đối với từng loại u nào. 

Dấu hiệu, triệu chứng chung bệnh u não 

Từ khái niệm bệnh u não là gì, bạn cũng cần lưu ý đến những dấu hiệu triệu chứng cảnh báo u não như sau: 

  • Đau đầu thường xuyên: Đây là triệu chứng đặc hiệu của bệnh u não. Bệnh nhân có thể đau một vị trí hoặc đau toàn bộ đầu, đau liên tục, âm ỉ hoặc đau từng cơn.
  • Buồn nôn hoặc nôn: Buồn nôn và nôn là triệu chứng gặp trong nhiều bệnh lý khác nhau, đặc biệt là bệnh lý đường tiêu hoá. Tuy nhiên, nếu bạn tìm hiểu về u não là bệnh gì thì sẽ biết đây cũng là một trong những triệu chứng thường gặp của u não. Điểm nhận biết đặc biệt của u não là nôn bọt, nôn tự nhiên, nôn không liên quan đến bữa ăn.
  • Rối loạn tiêu hoá: Ở trẻ em thường gặp đi lỏng, người lớn thường gặp táo bón. 
  • Chân tay hay bị tê, yếu ớt: Nhiều bệnh nhân khi bị u não thường có dấu hiệu cánh tay và chân mất sức lực và yếu đi rõ rệt. Chính vì vậy, nếu có những dấu hiệu này, bạn cần thận trọng và lưu ý bởi đó có thể là những biểu hiện đầu tiên của bệnh ung thư não. Nguyên nhân là bởi khi khối u đè lên dây thần kinh sẽ làm bệnh nhân bị mất căn bằng, chân tay tê cứng và yếu ớt hơn. 
  • Rối loạn thị giác, thính giác: Bệnh ung thư não phát triển sẽ làm chèn ép các dây thần kinh thị giác và thính giác. Điều này làm cho bệnh nhân trở nên giảm thính lực, mắt bị mờ, khó nghe… Nhiều bệnh nhân trở nên thay đổi tính cách, hay bị quên

Dấu hiệu, triệu chứng riêng của từng loại u não

Bên cạnh những triệu chứng thường gặp ở hầu hết bệnh nhân u não thì tùy thuộc vào vị trí khối u mà có những biểu hiện khác như: 

  • U thùy trán: Thùy trán là trung tâm của trí tuệ và dây thần kinh khứu giác. Chính vì thế khi có khối u ở thùy trán bệnh nhân thường có biểu hiện rối loạn khứu giác, sa sút trí tuệ. Ngoài ra có thể gặp biểu hiện như mất thăng bằng, yếu, liệt một bên hoặc khó phát âm.
  • U thuỳ đỉnh: Theo nhiều nghiên cứu về u não là gì có thể thấy tỷ lệ mắc u thuỳ đỉnh khá cao. Khi có khối u ở thùy đỉnh, bệnh nhân có thể có biểu hiện suy giảm khả năng vận động hoặc khó khăn trong việc diễn đạt từ ngữ, viết hoặc nói.
  • U thuỳ thái dương: Thùy thái dương là trung khu điều khiển các hoạt động liên quan đến cơ quan cảm giác. Chính vì thế khi xuất hiện khối u thuỳ thái dương bệnh nhân có biểu hiện rối loạn cảm giác như sợ những thứ thân thuộc, thường xuyên ngửi thấy mùi lạ, màu sắc lạ hoặc hay xây xẩm mặt mũi. Đôi khi bệnh nhân có thể có những biểu hiện của khó phát âm.
  • U thùy chẩm: U thùy chẩm cũng là một trong những loại u não được nhắc đến nhiều trong các tài liệu về u não là gì. Tuy nhiên, việc phát hiện sớm u thuỳ chẩm gặp rất nhiều khó khăn do bệnh nhân thường có biểu hiện mất tầm nhìn về một phía. Chính vì thế, các não thùy chẩm chỉ thường phát hiện khi bệnh nhân có các vấn đề về mắt khác kèm theo.
  • U tiểu não: Trong các loại u não được nhắc đến nhiều khi tìm hiểu về u não là gì thì u tiểu não là loại u được nhắc đến nhiều nhất và thường dễ phát hiện hơn các loại u khác. Khi có khối u vùng tiểu não, bệnh nhân sẽ có biểu hiện như mất thăng bằng khi đi, mất khả năng định hướng, phát âm khó khăn, nôn và vướng cổ.
  • U cuống não: Cuống não là nơi đi ra của nhiều dây thần kinh. Do đó, khi xuất hiện khối u ở cuống não, các dây thần kinh này sẽ bị chèn ép gây ra các biểu hiện như méo mặt, mặt biến dạng, xệ mí mắt, nôn và buồn nôn, đau đầu, nói khó.
triệu chứng của u não là gì
Một số dấu hiệu và triệu chứng của bệnh u não

Cách điều trị bệnh u não hiện nay 

Từ việc tìm hiểu khái niệm bệnh u não là gì, nguyên nhân, dấu hiệu và triệu chứng, cũng như các giai đoạn của bệnh thì hơn hết, bạn cần biết đến những phương pháp điều trị bệnh u não, cụ thể như sau: 

Phương pháp phẫu thuật

Phương pháp phẫu thuật để loại bỏ dần khối u với những trường hợp khối u dễ tiếp cận. Tuy nhiên khi khối u nằm tách biệt so với các tế bào xung quanh thì các bác sĩ chuyên khoa có thể tiến hành cắt bỏ hoàn toàn khối u não.

Phương pháp xạ trị 

Những khối u nằm sát các dây thần kinh quan trọng mà không thể sử dụng phương pháp phẫu thuật thì bác sĩ chuyên khoa sẽ thực hiện phác đồ điều trị sử dụng biện pháp xạ trị. Phương pháp này sử dụng các tia năng lượng mạnh nhằm tiêu diệt tế bào ung thư. Vị trí tia xạ có thể tập trung ở khu vực khối u hoặc toàn bộ vũng não tùy từng trường hợp của người bệnh.

Phương pháp hóa trị 

Đây là phác đồ sử dụng thuốc để tiêu diệt khối u. Lúc này, bệnh nhân sẽ được tiêm thuốc vào tĩnh mạch nhằm ngăn chặn mạch máu tới khối u, đồng thời giúp cắt nguồn nuôi khối u – từ đó các tế bào ung thư sẽ dần bị chết.

Lưu ý: Trong quá trình điều trị, tùy trường hợp người bệnh mà bác sĩ chuyên khoa có thể đồng sử dụng các phương pháp này. Tuy nhiên thì sử dụng bất cứ phương pháp nào cũng gây nên một số tác dụng phụ không mong muốn như rụng tóc, buồn nôn, chán ăn, mệt mỏi, rối loạn tiêu hóa, đau đầu… 

Một số câu hỏi liên quan đến u não 

U não di căn là gì?

U não di căn được biết đến là sự lây lan nhanh chóng của khối u não ban đầu. U não di căn khác với ung thư phổi di căn đến não.

U não thất là gì?

U não là gì và thế nào là u não thất là hai khái niệm khiến nhiều người nhầm lẫn. U não thất là một trong các loại u não thường gặp. U não thất là khối u phát sinh từ những tế bào có nguồn gốc từ các tế bào thần kinh đệm. 

U não thất thường gặp ở trẻ em dưới 8 tuổi và gây nguy hiểm đến tính mạng của trẻ. Khi các tế bào của khối u phát triển sẽ gây chèn ép não thất, làm tăng áp lực nội sọ gây các triệu chứng như buồn nôn, nôn, đau đầu, rối loạn tiêu hóa hoặc gây ra các cơn động kinh.

U não nguyên phát là gì? 

U não nguyên phát được biết đến là loại u mà khởi phát từ tế bào của não. U não nguyên phát được chia làm nhiều loại và được đặt tên theo type tế bào hay vị trí của não. U não nguyên phát thường gặp nhất chính là các u tế bào đệm (gliomas).

U não thứ phát là gì? 

Ung thư thứ phát được định nghĩa là từ một bộ phận khác của cơ thể di chuyển đến não thì được gọi là u não thứ phát hoặc ung thư di căn. Trong thực tế thì u não thứ phát gặp thường xuyên hơn so với u não nguyên phát.

Tìm hiểu u não bệnh học

Khi tìm hiểu u não bệnh học, bạn cần quan tâm chi tiết đến khái niệm u não là gì, nguyên nhân gây u não thường gặp, dấu hiệu và triệu chứng của u não cũng như những kiến thức liên quan đến căn bệnh này. Bạn có thể tìm thấy trong bài viết về u não của Dinhnghia.vn.

Phẫu thuật u não ác tính là gì?

Đây là phương pháp điều trị u não điển hình, thường được sử dụng trong trường hợp khối u não nằm tách biệt so với các tế bào xung quanh. Mục tiêu của phương pháp này chính là loại bỏ càng nhiều tế bào ung thư não càng tốt, nhưng không làm ảnh hưởng hoặc bất kỳ tổn thương nào khác cho các bộ phận khác của não.

U não độ 2 là gì? U não giai đoạn 2

Trong giai đoạn này, các tế bào ung thư não đã lớn hơn và đang phát triển sâu tới các mô lân cận. Các tế bào u nào có thể đang lan sang các hạch bạch huyết nhưng chưa đến các bộ phận khác. 

Triệu chứng của u não giai đoạn cuối?

Cũng giống như triệu chứng của u não, trong giai đoạn cuối thì các biểu hiện và triệu chứng này trở nên nặng hơn. Bởi vì thời điểm này các tế bào ung thư. Bệnh nhân sẽ phải chịu đựng những cơn đau thắt dữ dội, hay tứ chi rơi vào tình trạng liệt và đồng thời sự vận động cũng trở nên khó khăn. Các biểu hiện nôn mửa, co giật diễn ra ngày một nhiều hơn…

u não là gì và cách điều trị
Đau đầu liên tục và thường xuyên cũng là triệu chứng của u não giai đoạn cuối

Bệnh u não sống được bao lâu?

Bệnh u não sống được bao lâu hẳn là băn khoăn của nhiều người bệnh cũng như người thân của họ. Mặc dù vậy, câu hỏi này không thể giải đáp cụ thể bởi nó còn phụ thuộc vào nhiều yếu tố như tình trạng, mức độ bệnh, phác đồ điều trị cũng như quá trình tiến triển của tế bào u não…

  • Với u não lành tính: Một số ít trường hợp u não lành tính sẽ chuyển sang ác tính, tuy nhiên vẫn gây chèn ép lên những vùng nhạy cảm khác của não gây nguy hiểm. Do vậy, các tế bào này cũng làm suy giảm các chức năng bình thường của não.
  • Với u não ác tính: Trường hợp này sẽ nhanh chóng chuyển sang ung thư não, do vậy các phương pháp điều trị chỉ mang tính chất cầm chừng, hạn chế sự phát triển và lây lan của các tế bào ác tính. Việc điều trị cũng cần tránh làm tổn thương tế bào lành của não. Phẫu thuật kết hợp với xạ trị sau phẫu thuật sẽ giúp kéo dài sự sống cho bệnh nhân. 

Phẫu thuật mổ u não hết bao nhiêu tiền?

Nhìn chung, chi phí cho việc phẫu thuật mổ u não là không giống nhau, nó tùy vào trường hợp của từng người bệnh. Dựa vào tính chất của khối u mà tiến hành mổ phẫu thuật vào giai đoạn nào – điều này cũng ảnh hưởng đến chi phí mổ u não. 

Mỗi ca mổ u não cũng có chi phí khác nhau và còn tùy thuộc ở từng địa chỉ tiến hành phẫu thuật. Cũng tùy thuộc vào loại u não lành tính hay u não ác tính mà chi phí cho mỗi ca mổ dao động từ 20 triệu – 40 triệu việt nam đồng. Một số bệnh viện lớn uy tín trong việc mổ u não bạn nên tham khảo như bệnh viện K, bệnh viện Bạch Mai, bệnh viện Việt Đức…

Bệnh u não được chuẩn đoán như nào? 

Việc khám sức khỏe cụ thể cùng với xem xét tiền sử gia đình để có thể chuẩn đoán u não. Bên cạnh ấy, bác sĩ chuyên khoa sẽ yêu cầu người bệnh thực hiện một số kỹ thuật xét nghiệm như:

  • CT scan đầu.
  • Quét CT cơ thể.
  • Sử dụng MRI.
  • Chụp động mạch.
  • Dùng X-quang sọ.
  • Làm các sinh thiết.

Ung thư não giai đoạn cuối sống được bao lâu?

U não ác tính (ung thư não) cũng như các loại bệnh ung thư khác thường được phát hiện trong giai đoạn muộn khi bệnh phát triển theo chiều hướng xấu đi. Do vậy đây chính là cản trở và khó khăn cho việc điều trị cũng như nâng cao khả năng sống cho bệnh nhân. 

Có thể thấy rõ, khi người bệnh đang ở thời điểm ung thư não giai đoạn cuối thì việc điều trị là vô cùng khó khăn, sự sống của người bệnh đứng giữa hai ranh giới… Trong giai đoạn cuối này, ngay khi được phát hiện thì thời gian sống của bệnh nhân có thể kéo dài từ 6-12 tháng. Nếu phát hiện muộn hơn ở giai đoạn này, người bệnh chỉ có thể kéo dài sự sống từ 4-6 tháng qua điều trị tích cực. 

Những biện pháp giúp phòng bệnh u não hiệu quả 

Từ việc tìm hiểu khái niệm bệnh u não là gì, nguyên nhân và hậu quả bệnh u não, các biểu hiện và triệu chứng của bệnh u não là gì thì bạn cũng cần nắm được các biện pháp phòng bệnh u não.

  • Thiết lập chế độ ăn uống và lối sống lành mạnh.
  • Cải thiện, thay đổi điều kiện làm việc: Bạn nên hạn chế tối đa việc tiếp xúc với những thứ độc hại, những nơi chứa nhiều chất độc, phóng xạ, hay tia cực tím.
  • Luôn luôn giữ tinh thần ổn định, suy nghĩ tích cực vui vẻ, sống lạc quan. 

Như vậy, những thông tin trên đây về chủ đề u não là gì đã cung cấp cho bạn kiến thức hữu ích về bệnh u não. Nếu có bất cứ câu hỏi hay thắc mắc liên quan đến nội dung bài viết “bệnh u não là gì”, đừng quên để lại ở nhận xét bên dưới để bác sĩ chuyên khoa của chúng tôi hỗ trợ bạn thêm nhé. Chúc bạn sức khỏe!. 

Xem thêm:

 

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *